Khấu hao TSCĐ theo TT 45/2013 — bảng tra thời gian khấu hao đầy đủ + ví dụ
Thông tư 45/2013/TT-BTC quy định khung thời gian khấu hao cho 7 nhóm tài sản. Bài này tổng hợp bảng tra cho 50+ loại TSCĐ thường gặp (máy tính, ô tô, máy móc, nhà xưởng, phần mềm), 3 phương pháp khấu hao + cách chọn, ví dụ tính khấu hao tháng.
Founder, NKKTech Group · CEO, est-invoice
Thông tư 45/2013/TT-BTC (đã sửa đổi bởi TT 147/2016) quy định khung thời gian sử dụng + cách khấu hao tài sản cố định (TSCĐ) cho doanh nghiệp Việt Nam. Đây là tài liệu tham khảo bắt buộc khi đăng ký TSCĐ vào sổ kế toán + tính khấu hao tháng.
Bài này tổng hợp bảng tra thời gian khấu hao cho 50+ loại TSCĐ phổ biến, 3 phương pháp khấu hao + cách chọn, và ví dụ tính khấu hao tháng cho trường hợp cụ thể.
TSCĐ là gì? (định nghĩa)
Theo TT 45/2013, một tài sản được ghi nhận là TSCĐ khi đáp ứng cả 3 điều kiện:
- Có thời gian sử dụng trên 1 năm.
- Nguyên giá từ ₫30 triệu trở lên.
- Mang lại lợi ích kinh tế cho DN.
Nếu nguyên giá dưới ₫30M → ghi nhận vào "Chi phí trả trước dài hạn" (TK 242), phân bổ theo thời gian dùng (không phải khấu hao TSCĐ).
Bảng tra thời gian khấu hao (50+ loại TSCĐ)
Nhóm 1 — Nhà cửa, vật kiến trúc
| Loại | Thời gian (năm) |
|---|---|
| Nhà cấp I (kiên cố, bê tông cốt thép cao tầng) | 25–50 |
| Nhà cấp II (kiên cố thấp tầng) | 20–30 |
| Nhà cấp III (bán kiên cố) | 15–25 |
| Nhà cấp IV (đơn giản) | 5–15 |
| Kho, xưởng (kết cấu thép) | 10–25 |
| Đường nội bộ, sân bãi | 5–20 |
Nhóm 2 — Máy móc, thiết bị
| Loại | Thời gian (năm) |
|---|---|
| Máy móc sản xuất (chung) | 5–15 |
| Máy CNC, dây chuyền tự động | 7–15 |
| Thiết bị y tế | 6–12 |
| Máy in công nghiệp | 5–10 |
| Thiết bị F&B (lò nướng, bếp công nghiệp) | 5–10 |
| Máy điều hoà công suất lớn | 5–10 |
Nhóm 3 — Phương tiện vận tải
| Loại | Thời gian (năm) |
|---|---|
| Ô tô chở người ≤ 9 chỗ | 6–10 |
| Ô tô tải, ô tô khách > 9 chỗ | 6–10 |
| Xe máy | 4–6 |
| Xe chuyên dùng (cẩu, xúc, ủi) | 6–10 |
| Tàu thuỷ, sà lan | 10–15 |
Nhóm 4 — Thiết bị, dụng cụ quản lý
| Loại | Thời gian (năm) |
|---|---|
| Máy vi tính, laptop | 3–8 (thực tế 3–5) |
| Máy chủ (server) | 5–8 |
| Thiết bị mạng, switch, router | 3–8 |
| Máy in laser văn phòng | 3–8 |
| Bàn ghế, tủ văn phòng | 5–10 |
| Điều hoà gia dụng | 5–7 |
| Điện thoại bàn, máy fax | 3–5 |
Nhóm 5 — TSCĐ vô hình
| Loại | Thời gian (năm) |
|---|---|
| Quyền sử dụng đất có thời hạn | Theo thời hạn hợp đồng |
| Quyền sử dụng đất vô thời hạn | Không khấu hao |
| Phần mềm máy tính (license vĩnh viễn) | 3–5 |
| SaaS subscription (license năm) | Không phải TSCĐ — vào chi phí kỳ |
| Bằng sáng chế, bản quyền | Theo thời hạn pháp lý |
| Thương hiệu, nhãn hiệu | Không xác định → không khấu hao theo VAS (khác IFRS) |
Lưu ý quan trọng: DN được CHỌN thời gian khấu hao trong khung quy định (không bắt buộc phải min hoặc max). Đăng ký với cơ quan thuế khi đầu kỳ; thay đổi sau cần thông báo.
3 phương pháp khấu hao (TT 45 cho phép cả 3)
1. Phương pháp đường thẳng (Straight-line) — phổ biến nhất
Khấu hao bằng nhau mỗi kỳ trong suốt thời gian sử dụng.
- Mức khấu hao năm = Nguyên giá / Số năm sử dụng
- Mức khấu hao tháng = Mức khấu hao năm / 12
Ví dụ: Mua máy tính ₫36M, thời gian sử dụng 3 năm:
- Khấu hao năm = 36M / 3 = ₫12M/năm
- Khấu hao tháng = 12M / 12 = ₫1M/tháng
Khi nào dùng: TSCĐ sử dụng đều theo thời gian (văn phòng, máy tính). Default nếu không có lý do đặc biệt.
2. Phương pháp số dư giảm dần có điều chỉnh (Declining balance)
Khấu hao nhiều ở năm đầu, giảm dần. Khi mức khấu hao < phương pháp đường thẳng → chuyển sang đường thẳng cho phần còn lại.
Khi nào dùng: TSCĐ giảm giá trị nhanh ở năm đầu (xe ô tô, máy móc công nghệ nhanh lỗi thời). Thường giảm thuế TNDN năm đầu — phù hợp DN có lãi cao năm đầu.
3. Phương pháp số lượng / khối lượng sản phẩm
Khấu hao theo số sản phẩm sản xuất thực tế / công suất thiết kế.
Khi nào dùng: Dây chuyền sản xuất có công suất rõ ràng. Hiếm — phức tạp ghi nhận.
Ví dụ thực tế đầy đủ
Công ty TNHH ABC mua ô tô tải Hino vào 15/03/2026 với:
- Giá mua: ₫800M
- Thuế VAT 10%: ₫80M (khấu trừ được, không vào nguyên giá)
- Lệ phí trước bạ: ₫16M (vào nguyên giá)
- Phí đăng ký + biển số: ₫4M (vào nguyên giá)
- Bảo hiểm bắt buộc TNDS năm đầu: ₫3M (vào chi phí kỳ, không nguyên giá)
Nguyên giá TSCĐ = 800 + 16 + 4 = ₫820M
Chọn thời gian khấu hao: ô tô tải khung 6–10 năm → DN chọn 7 năm (phù hợp với chu kỳ sử dụng + khấu hao đều).
- Khấu hao năm = 820 / 7 = ₫117.14M/năm
- Khấu hao tháng = 117.14 / 12 = ₫9.76M/tháng
- Năm 2026 (từ 16/03): khấu hao tháng 4–12 = 9 tháng × 9.76 = ₫87.86M (TT 45 quy định khấu hao từ tháng SAU tháng đưa vào sử dụng).
Bút toán hạch toán
Khi mua TSCĐ:
- Nợ TK 211 (TSCĐ hữu hình) — 820M
- Nợ TK 133 (VAT đầu vào) — 80M
- Có TK 112 (Tiền gửi ngân hàng) — 900M
Khi tính khấu hao hàng tháng (từ tháng 4/2026):
- Nợ TK 642 (Chi phí QLDN) — 9.76M (nếu xe phục vụ quản lý)
- Có TK 214 (Hao mòn TSCĐ) — 9.76M
5 sai sót phổ biến về khấu hao
- Tính nguyên giá sai: bỏ sót chi phí vận chuyển, lắp đặt, đăng ký → khấu hao bị thiếu cả vòng đời.
- Khấu hao quá khung TT 45: chọn 2 năm cho máy tính (khung min 3 năm) → bị thuế bác chi phí thừa.
- Quên khấu hao tháng đầu: ghi nhận khấu hao từ tháng MUA thay vì tháng SAU khi đưa vào sử dụng → sai 1 tháng/năm.
- Khấu hao TSCĐ chưa sử dụng: máy đã mua nhưng chưa lắp đặt → không được khấu hao.
- Không tách VAT khỏi nguyên giá (khi VAT khấu trừ được): nguyên giá bị thổi phồng → khấu hao thừa.
Khi thanh lý / bán TSCĐ
Khi bán TSCĐ trước khi khấu hao hết:
- Xoá nguyên giá khỏi TK 211 + xoá khấu hao luỹ kế khỏi TK 214.
- Giá trị còn lại = Nguyên giá − Khấu hao luỹ kế.
- Giá bán − Giá trị còn lại = Lãi/lỗ thanh lý (vào TK 711/811).
- Nếu có VAT thì xuất hoá đơn bán TSCĐ.
Tự động hoá khấu hao trong phần mềm
Phần mềm kế toán tốt sẽ:
- Suggest thời gian khấu hao dựa trên category (warn nếu setup ngoài khung TT 45).
- Tự sinh bút toán khấu hao tháng (cron job cuối tháng).
- Sinh báo cáo Bảng tính khấu hao theo từng TSCĐ + tổng hợp.
- Tự xử lý khi thanh lý (xoá nguyên giá + KH luỹ kế + tính lãi/lỗ).
Module TSCĐ của est-invoice xử lý đủ 4 việc trên. Trial 30 ngày miễn phí →
Tóm tắt
- TSCĐ: thời gian sử dụng > 1 năm + nguyên giá ≥ ₫30M.
- Chọn thời gian khấu hao trong khung TT 45 — đăng ký với thuế đầu kỳ.
- Phương pháp đường thẳng là default cho hầu hết case.
- Khấu hao bắt đầu từ tháng SAU khi đưa vào sử dụng.
- Phần mềm kế toán tự sinh bút toán + báo cáo, tránh sai sót.
Bài liên quan: 10 sai sót kế toán thường gặp (#8 là khấu hao) · Cách lập báo cáo lưu chuyển tiền tệ